Op Brussels Airport loopt een test naar het wereldwijde transport van menselijke cellen en bloed voor gebruik bij precisietherapieën, dat zijn op maat gemaakte behandelingen voor patiënten met bijvoorbeeld bepaalde kankers. De bedoeling is te komen tot een internationale standaard voor dergelijke transporten.

"Ze zijn heel klein in volume, maar de impact is enorm voor de toekomstige gezondheidszorg", zei Dimitri Bettoni, die de vrachtafdeling van Brussels Airport leidt.
Precisietherapieën zijn op maat van een individuele patiënt uitgewerkt. Dat kan door bijvoorbeeld cellen van de patiënt zelf te verzamelen, te bewerken in een laboratorium en dan opnieuw in het lichaam van de patiënt in te brengen. Ze kunnen onder meer worden ingezet om bepaalde kankers te bestrijden.
"Het zijn levensreddende, maar ook heel dure, therapieën, die vaak worden ingezet als laatste redmiddel", zei Isabelle François, die het project 'Precision Therapy Logistics Gateway' (PTLG) coördineert. Bij het transport zijn tijd en temperatuur cruciaal, zodat de cellen niet zouden afsterven.

Tien testzendingen
Sinds november zijn er tien testzendingen vertrokken vanop Brussels Airport, en er volgen er nog vijftig. Daarbij worden menselijke cellen en bloedmateriaal van het Universitair Ziekenhuis Antwerpen (UZA) aan boord van passagiersvliegtuigen naar de Amerikaanse stad Dallas gebracht. De cellen zijn echt, maar ze worden nog niet gebruikt voor precisietherapie.  
Het doel van de test is om alle knelpunten en risico's in het transport in kaart te brengen. Welke timing is haalbaar, waar verliest het pakket tijd, hoe behandelt de douane de zending, blijft de temperatuur constant? "We gaan meten hoe we precisietherapieën veilig en snel kunnen transporteren naar patiënten over de hele wereld", legde Dimitri Bettoni, die de vrachtafdeling van Brussels Airport leidt, uit. "Zo moeten die patiënten niet naar een bepaald ziekenhuis reizen, maar gaat de therapie naar hen toe." Want zwaar zieke patiënten vervoer je liever niet, en zeker niet over lange afstanden. 

De resultaten van de test, die mee wordt gefinancierd door de provincies Antwerpen en Vlaams-Brabant, worden in de eerste helft van dit jaar verwacht. De uiteindelijke ambitie is om een internationaal erkend gestandaardiseerd protocol te ontwikkelen voor het transport van precisietherapieën. "Dergelijk transport gebeurt nu al, maar er is nog geen standaardprocedure voor", aldus Bert Elsen, managing director van het Pharma Logistics Excellence Center, die ook betrokken is bij het project. 
Daarnaast wordt er bekeken of er voor die transporten op Brussels Airport een specifiek logistiek centrum moet komen. Want ook voor de Brucargo, de vrachtafdeling van Brussels Airport, en voor de luchtvaartmaaschappijen is het een andere manier van werken, zegt Freek De Witte, de directeur van Air Cargo Belgium (dat de cargogemeenschap vertegenwoordigt). Het cargotransport is immers traditioneel gericht op grote volumes, terwijl dit transport gaat over kleine, gekoelde zendingen. 
De Witte verwacht dat in de toekomst een tiental tot vijftiental luchthavens wereldwijd gespecialiseerd zullen zijn in dergelijke transporten, en het is de bedoeling dat Brussels Airport daar een voortrekkersrol in speelt. De luchthaven is al langer een belangrijke farmahub in Europa en heeft 45.000 vierkante meter temperatuurgeconrleerde opslagruimte in zijn vrachtzone.